Αστρονόμοι παρατήρησαν για πρώτη φορά τη δημιουργία ενός μάγναστρου, ενός από τα πιο εξωτικά αντικείμενα του Σύμπαντος. Το σώμα αυτό περιέχει μάζα ίση με 500.000 πλανήτες όπως η Γη, συμπιεσμένα σε μια σφαίρα διαμέτρου μόλις 19 χιλιόμετρων.
Τι είναι τα μάγναστρα και πώς δημιουργούνται
Τα μάγναστρα ανήκουν στην κατηγορία των άστρων νετρονίων, εξαιρετικά πυκνά αντικείμενα που αποτελούνται από συμπιεσμένα νετρόνια. Δημιουργούνται όταν ο πυρήνας ενός τεράστιου άστρου καταρρέει κατά την διάρκεια μιας έκρηξης σουπερνόβα.
Ό,τι τα διαφοροποιεί από άλλα αστέρια νετρονίων είναι τα ισχυρότερα γνωστά μαγνητικά πεδία στο Σύμπαν. Για σύγκριση: το μαγνητικό πεδίο της Γης έχει ένταση 1 Gauss, ένας μαγνήτης ψυγείου 100 Gauss, ενώ τα μάγναστρα διαθέτουν μαγνητικά πεδία περίπου ένα εκατομμύριο δισεκατομμύρια Gauss.
Η παρατήρηση της έκρηξης SN 2024afav
Οι ερευνητές παρακολούθησαν μια υπερφωτεινή έκρηξη σουπερνόβα με ονομασία SN 2024afav για περισσότερο από 200 ημέρες. Κανονικά το φως από σουπερνόβα εξασθενεί μετά το μέγιστο της φωτεινότητάς του.
Όμως η SN 2024afav τρεμόπαιζε και παρήγαγε μικρούς παλμούς φωτός καθώς εξασθενούσε. Οι επιστήμονες υπέθεσαν ότι υλικό που εκτοξεύθηκε από την έκρηξη δημιούργησε έναν περιστρεφόμενο δίσκο αερίων. Ο άξονας περιστροφής του υλικού παρουσιάζει κλίση λόγω της γενικής σχετικότητας.
Απόδειξη της θεωρίας του Αϊνστάιν
Σύμφωνα με τη θεωρία της σχετικότητας, το παλλόμενο φως προκλήθηκε από ένα τεράστιο αντικείμενο που περιστρέφεται και παρασύρει τον χωροχρόνο γύρω του—ακριβώς ένα μάγναστρο. Η μελέτη δημοσιεύθηκε στην επιθεώρηση «Nature».
Οι επιστήμονες πιστεύουν ότι παρακολούθησαν την ακριβή στιγμή δημιουργίας ενός μάγναστρου, όταν ο πυρήνας του υπερφωτεινού σουπερνόβα κατέρρευσε στον εαυτό του.
Ο αστρονόμος Άλεξ Φιλιπένκο, καθηγητής στο Πανεπιστήμιο της Καλιφόρνια στο Μπέρκλι και συν-συγγραφέας της μελέτης, δήλωσε ότι πρόκειται για «αδιαμφισβήτητη απόδειξη» της ύπαρξης μάγναστρων. «Το να βλέπουμε αποτελέσματα της γενικής θεωρίας της σχετικότητας του Αϊνστάιν είναι συναρπαστικό, αλλά το να το βλέπουμε για πρώτη φορά σε σουπερνόβα είναι ιδιαίτερα εντυπωσιακό», ανέφερε.
