Σε κρίσιμη φάση βρίσκονται οι διαπραγματεύσεις μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν για μια εκεχειρία 45 ημερών που θα μπορούσε να αποτρέψει μια ευρύτερη σύγκρουση στη Μέση Ανατολή. Ο Αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ παρέτεινε το τελεσίγραφό του κατά 20 ώρες, θέτοντας νέα προθεσμία την Τρίτη στις 20:00 ώρα Ανατολικής Ακτής. Η διπλωματική προσπάθεια θεωρείται η τελευταία ευκαιρία για αποφυγή εκτεταμένων πλημμέλειας.
Το σχέδιο των 45 ημερών και τα κρίσιμα ζητήματα
Το υπό συζήτηση πλαίσιο περιλαμβάνει δύο φάσεις. Η πρώτη φάση προβλέπει κατάπαυση πυρός 45 ημερών, κατά τη διάρκεια της οποίας θα ξεκινήσουν διαπραγματεύσεις για μόνιμο τέλος των εχθροπραξιών. Εάν απαιτηθεί περισσότερος χρόνος, η εκεχειρία θα μπορούσε να παραταθεί.
Η δεύτερη φάση αφορά την οριστική συμφωνία για τερματισμό του πολέμου. Ωστόσο, κρίσιμα ζητήματα όπως η πλήρης επαναλειτουργία των Στενών του Ορμούζ και η τύχη του εμπλουτισμένου ουρανίου του Ιράν μπορούν να επιλυθούν μόνο στο πλαίσιο της τελικής συμφωνίας.
Διαμεσολάβηση και απευθείας επικοινωνία
Οι διαπραγματεύσεις διεξάγονται μέσω περιφερειακών διαμεσολαβητών—Πακιστάν, Αίγυπτο και Τουρκία. Παράλληλα, υπάρχει απευθείας ανταλλαγή μηνυμάτων μεταξύ του ειδικού απεσταλμένου των ΗΠΑ Στιβ Γουίτκοφ και του ιρανού υπουργού Εξωτερικών Αμπάς Αραγτσί.
Αμερικανοί αξιωματούχοι έχουν καταθέσει πολλές προτάσεις τις τελευταίες ημέρες, χωρίς ωστόσο να έχουν γίνει αποδεκτές από τη Τεχεράνη μέχρι στιγμής.
Ιρανικές ανησυχίες και ρεαλιστικές προσδοκίες
Ιρανοί αξιωματούχοι έχουν εκφράσει σαφώς ότι δεν επιθυμούν να βρεθούν σε κατάσταση ανάλογη με τη Γάζα ή τον Λίβανο, όπου οι εκεχειρίες κατέρρευσαν και επιχειρήσεις επαναλήφθησαν.
Η Τεχεράνη ζητά ισχυρές εγγυήσεις ότι μια συμφωνία δεν θα αποδειχθεί προσωρινή. Οι πηγές που επικαλείται το Axios εκτιμούν ότι οι πιθανότητες επίτευξης ακόμη και μερικής συμφωνίας εντός 48 ωρών παραμένουν περιορισμένες.
Ο Τραμπ προειδοποίησε ότι, εάν αποτύχουν οι συνομιλίες, οι ΗΠΑ θα προβούν σε εκτεταμένα πλήγματα στις κρίσιμες υποδομές του Ιράν. Ταυτόχρονα, ανέφερε ότι βρίσκονται σε «βαθιές διαπραγματεύσεις» και άφησε ανοιχτό το ενδεχόμενο συμφωνίας.
