Ο πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ έστειλε ένα εξαιρετικά απειλητικό μήνυμα στο Ιράν ξημερώματα Τετάρτης. Ζήτησε την άνοιξη του Στενού του Ορμούζ και προειδοποίησε ότι θα καταστρέψει τις ενεργειακές υποδομές της χώρας εάν δεν συμμορφωθεί μέχρι την Τρίτη 8 μ.μ. ώρα Ανατολικής Αμερικής. Η κλιμάκωση της κρίσης στη Μέση Ανατολή αναγκάζει τις παγκόσμιες αγορές να αντιδράσουν άμεσα.
Ο τραμπ κάνει ένα επικίνδυνο παιχνίδι στο Ιράν
Ο Αμερικανός πρόεδρος αντιμετωπίζει ένα τρίλεμμα. Μπορεί να διεκδικήσει νίκη αν και δεν την έχει επιτύχει. Μπορεί να υποχωρήσει και να αρχίσει διαπραγματεύσεις με την Τεχεράνη. Ή μπορεί να κλιμακώσει τη σύγκρουση πολεμικά, πράγμα που θα έχει ολέθριες συνέπειες.
Το Ισραήλ στηρίζει τον Τραμπ. Ο πρωθυπουργός Νετανιάχου κάλεσε τον αμερικανικό πρόεδρο να συνεχίσει τις στρατιωτικές ενέργειες χωρίς παύση. Από την πλευρά του, το Ιράν έχει απορρίψει τις προσωρινές εκεχειρίες που προτάθηκαν μέσω πακιστανών μεσολαβητών. Η Τεχεράνη επιμένει σε μόνιμη παύση των εχθροπραξιών και άρση των κυρώσεων ως προϋποθέσεις για κάθε συμφωνία.
Οι Ευρωπαίοι ηγέτες εκφράζουν ανησυχία. Χαρακτηρίζουν τον Τραμπ ως απρόβλεπτο, αναξιόπιστο και οξύθυμο. Δεν θέλουν να τον προκαλέσουν, αλλά το να τον κολακεύουν κατ’ ιδίαν δεν λύνει το πρόβλημα. Ο καθηγητής Georgetown Charles Kupchan, πρώην σύμβουλος του Ομπάμα, περιγράφει τον Τραμπ ως «πολιτικό πλουτώνιο»: όποιος τον αγγίξει, πεθαίνει.
Το πετρέλαιο ανεβαίνει και ο Ιράν είναι γεωγραφικό παζλ
Η πραγματική καρδιά του πολέμου στο Ιράν δεν είναι ιδεολογία ή θρησκεία. Είναι πετρέλαιο και γεωπολιτική. Το Ιράν κατέχει τις τρίτες μεγαλύτερες ενεργειακές αποθέσεις του κόσμου. Κυριαρχεί έμμεσα στο Στενό του Ορμούζ, κρίσιμο σημείο διόδου για τις εξαγωγές πετρελαίου.
Η χώρα είναι ο άξονας που λείπει από το γεωπολιτικό παζλ για όποιον θέλει πλήρη ισχύ στη Μέση Ανατολή, την Κεντρική Ασία και τον Ινδικό Ωκεανό. Ο έλεγχος της περιοχής σημαίνει έλεγχος ενέργειας και εμπορίου.
Τα προθεσμιακά συμβόλαια πετρελαίου Brent σκαρφαλώνουν πάνω από τα 111 δολάρια ανά βαρέλι. Τα συμβόλαια WTI ανεβαίνουν ακόμη πιο δραματικά, πάνω από τα 115 δολάρια με κέρδη που αγγίζουν το 3%. Οι αγορές αντιδρούν στην απροσδιοριστία που δημιουργεί ο Τραμπ και το χρονοδιάγραμμα της Τρίτης.
Το αποτέλεσμα θα είναι ερείπια
Ο πόλεμος είναι πάντα ένας παράγοντας καταστροφής. Ουδείς εμπλεκόμενος θα βγει αλώβητος. Ούτε κι οι Ευρωπαίοι που παρακολουθούν από μακριά.
Το μήνυμα του Τραμπ ουσιαστικά είναι: «Θα τα γκρεμίσω όλα και εσείς θα καθαρίσετε». Η αποδόμηση της παγκόσμιας τάξης που καθοδηγείται από τις ΗΠΑ έχει απρόβλεπτες συνέπειες. Η Τεχεράνη ήδη προειδοποιεί ότι θα έχει αντίποινα σε αμερικανικές επιθέσεις κατά πολιτικών υποδομών, κλιμακώνοντας τις δικές της επιθέσεις σε ενεργειακές υποδομές του Κόλπου. Αυτό θα μπορούσε να επιδεινώσει δραματικά την παγκόσμια ενεργειακή έλλειψη και τις τιμές.
