Η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα κινείται με σταθερά βήματα προς την υλοποίηση του ψηφιακού ευρώ. Το νέο ψηφιακό νόμισμα θα κυκλοφορήσει το 2029, με πιλοτική φάση διάρκειας ενός έτους να προηγείται.
Η τρίτη φάση υλοποίησης ξεκινά τώρα
Η διαδικασία περνά σταθερά από τη φάση του σχεδιασμού στην τεχνική υλοποίηση. Σύμφωνα με την έκθεση του Διοικητή της Τράπεζας της Ελλάδος Γιάννη Στουρνάρα, η τρίτη φάση ξεκινά τον Οκτώβριο 2025 και διαρκεί μέχri τον Σεπτέμβριο 2027.
Στο διάστημα αυτό, τρεις άξονες εργασίας θα κινηθούν παράλληλα. Πρώτον, η τεχνική ετοιμότητα μέσω ανάπτυξης υποδομής και προτύπων. Δεύτερον, η προετοιμασία πιλοτικών δοκιμών. Τρίτον, η στενή συνεργασία με τράπεζες και φορείς της αγοράς για την οριστικοποίηση του εγχειριδίου κανόνων.
Η φάση αυτή λειτουργεί ως γέφυρα μεταξύ σχεδιασμού και πρακτικής εφαρμογής. Στόχος είναι η διασφάλιση ότι το ψηφιακό ευρώ θα λειτουργεί με ασφάλεια, αξιοπιστία και ευρεία αποδοχή σε όλη την ευρωζώνη.
Offline πληρωμές και προστασία της ιδιωτικότητας
Το βασικό χαρακτηριστικό του ψηφιακού ευρώ είναι οι offline πληρωμές. Όταν λαμβάνει χώρα συναλλαγή χωρίς σύνδεση διαδικτύου, δεν δημιουργείται ψηφιακό αποτύπωμα της συναλλαγής του καταναλωτή.
Αυτό σημαίνει ότι το ψηφιακό ευρώ προσφέρει το ίδιο επίπεδο ανωνυμίας με τα μετρητά. Η λύση αυτή καθιστά το ψηφιακό νόμισμα ανταγωνιστικό έναντι των μετρητών και προστατεύει τα δικαιώματα των πολιτών σε ιδιωτικές συναλλαγές.
Η προστασία της ιδιωτικότητας ήταν αρχική προτεραιότητα. Κατά την πρώτη φάση διερεύνησης (Οκτώβριος 2020 – Οκτώβριος 2023), το Ευρωσύστημα ορίσε τη μέγιστη προστασία των δεδομένων των χρηστών ως θεμελιώδη αρχή.
Τα προηγούμενα βήματα και το δρομολόγιο
Η δεύτερη φάση προετοιμασίας (Νοέμβριος 2023 – Οκτώβριος 2025) αποτέλεσε τη μετάβαση από τη θεωρία στην πράξη. Το Ευρωσύστημα συνεργάστηκε με τράπεζες και παρόχους πληρωμών για τον καθορισμό των τεχνικών χαρακτηριστικών και την έκδοση του εγχειριδίου κανόνων.
Στη συνέχεια, η τέταρτη φάση (Σεπτέμβριος 2027 – Σεπτέμβριος 2028) θα αποτελέσει δώδεκα μήνες πιλοτικής άσκησης. Επιλεγμένοι πάροχοι θα συνεργαστούν με το Ευρωσύστημα για τη δοκιμή της λειτουργικής ετοιμότητας.
Εφόσον η νομοθεσία εγκριθεί έως το τέλος του 2026, οι τελικές αποφάσεις για την επίσημη κυκλοφορία θα ληφθούν από το Διοικητικό Συμβούλιο της ΕΚΤ το 2029.
Τα οφέλη για την ευρωζώνη
Το ψηφιακό ευρώ θα είναι καθολικά αποδεκτό για πληρωμές εντός της ζώνης του ευρώ. Θα αξιοποιεί υπάρχουσες υποδομές, μειώνοντας το κόστος προσαρμογής της αγοράς.
Ταυτόχρονα, θα ενισχύσει τον ανταγωνισμό στο ευρωπαϊκό οικοσύστημα πληρωμών και θα περιορίσει την εξάρτηση από διεθνείς παρόχους ψηφιακών υπηρεσιών.
