Η Ελλάδα αντέδρασε στη χρήση του όρου «Τουρκικά Στενά» στην ενημέρωση του Συμβουλίου Ασφαλείας στις 29 Απριλίου 2026. Η Τουρκία απάντησε με επιστολή στις 8 Μαΐου 2026, απορρίπτοντας την ελληνική ένσταση.
Τι ακριβώς συνέβη
Στις 29 Απριλίου 2026, κατά την ενημέρωση για την ασφάλεια των πλωτών οδών, ο αναπληρωτής μόνιμος αντιπρόσωπος της Ελλάδας Ιωάννης Σταματέκος αμφισβήτησε τη χρήση του όρου «Τουρκικά Στενά». Η ελληνική παρέμβαση στηρίχθηκε στη Σύμβαση του Μοντρέ του 1936, την οποία η Ελλάδα παρουσίασε ως το μοναδικό νομικό πλαίσιο για τα Στενά των Δαρδανελλίων, τη Θάλασσα του Μαρμαρά και τον Βόσπορο. Η Τουρκία, μέσω του μόνιμου αντιπροσώπου Αχμέντ Γιλντίζ και σε επίσημη επιστολή της 8ης Μαΐου 2026, τόνισε ότι ο όρος «Τουρκικά Στενά» αναφέρεται συλλογικά στο Στενό της Κωνσταντινούπολης και στα Δαρδανέλια και ότι αυτά βρίσκονται εντός της τουρκικής κυριαρχίας.
Αντιδράσεις ή πλαίσιο ή επιπτώσεις
Η Άγκυρα χαρακτήρισε την ελληνική ένσταση «ατυχή» και υποστήριξε πως απέσπασε την προσοχή από τα ουσιαστικά ζητήματα της συνεδρίασης. Η τουρκική επιστολή υποστήριξε επίσης ότι ο όρος είναι «περιγραφικός» και «πλήρως συμβατός» με τη Σύμβαση του Μοντρέ. Η Τουρκία ισχυρίστηκε ότι η ονομασία χρησιμοποιήθηκε επανειλημμένως σε έγγραφα διεθνών οργανισμών όπως ο ΙΜΟ και το ΝΑΤΟ. Από ελληνικής πλευράς, η αναφορά στη Σύμβαση του 1936 επικεντρώνει το επιχείρημα στην ανάγκη τήρησης του διεθνούς δικαίου για τη ναυσιπλοΐα. Σε διπλωματικό επίπεδο η αντιπαράθεση ανέδειξε διαφορετικές ερμηνείες για τη χρήση γεωγραφικών όρων σε διεθνείς συζητήσεις.
Τι ακολουθεί / ανάλυση
Η Τουρκία δήλωσε στην επιστολή ότι θα συνεχίσει να χρησιμοποιεί τον όρο «Τουρκικά Στενά» και αναμένει σεβασμό από όλα τα κράτη μέλη, μεταξύ των οποίων και η Ελλάδα. Η ελληνική διπλωματία καλείται τώρα να αποφασίσει αν θα επιμείνει σε επίσημες ενστάσεις ή θα αναζητήσει διπλωματικούς τρόπους περιορισμού της αντιπαράθεσης. Το ζήτημα μπορεί να επανεμφανιστεί σε μελλοντικές συνεδριάσεις του Συμβουλίου Ασφαλείας ή σε θεσμούς όπως ο ΙΜΟ. Η επιλογή στρατηγικής θα καθορίσει την εικόνα σταθερότητας και ασφάλειας που προβάλλει η Ελλάδα στην περιοχή.
