Η Ουάσιγκτον και η Τεχεράνη φαίνεται να έχουν προχωρήσει σε συμφωνία-πλαίσιο για τα Στενά του Ορμούζ σήμερα. Η είδηση μεταδίδεται με αναφορές για μνημόνιο κατανόησης 60 ημερών μεταξύ των δύο πλευρών.
Τι ακριβώς συνέβη
Ο Αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ δήλωσε πως έχει επιτευχθεί μεγάλο μέρος της συμφωνίας με μεσολάβηση του Πακιστάν. Το μνημόνιο κατανόησης (MoU) προβλέπει 60ήμερη περίοδο κατά την οποία τα Στενά του Ορμούζ θα παραμένουν ανοιχτά χωρίς διόδια. Το Ιράν δεσμεύεται να απομακρύνει νάρκες και απειλές που εμποδίζουν τη διέλευση. Η Ουάσιγκτον, σε αντάλλαγμα, θα άρει τμήματα του αποκλεισμού και θα εκδώσει εξαιρέσεις κυρώσεων ώστε το Ιράν να εξάγει πετρέλαιο. Αναφέρεται ότι τα θέματα για το απόθεμα ουρανίου υψηλού εμπλουτισμού θα συζητηθούν εντός 30-60 ημερών.
Αντιδράσεις και πλαίσιο
Η κίνηση προκαλεί ανάμεικτες αντιδράσεις στην διεθνή σκηνή. Στις ΗΠΑ η κυβέρνηση τονίζει ότι δεν θα βιαστεί για οριστική συμφωνία και προκρίνει «ανακούφιση έναντι απόδοσης». Στο Ιράν, το Ανώτατο Συμβούλιο Εθνικής Ασφαλείας πρέπει να εγκρίνει το κείμενο πριν ο ανώτατος ηγέτης Αχσάντ Χαμενεΐ δώσει τελική συναίνεση. Πηγές αναφέρουν ότι απομένουν διαφορές σε μία-δύο ρήτρες, αλλά το πλαίσιο κρίνεται επαρκές για προσωρινή αποκλιμάκωση. Οι αγορές υποδέχονται θετικά την προοπτική επαναφοράς της ναυσιπλοΐας, αν και αναλυτές προειδοποιούν πως η παγκόσμια ενεργειακή κρίση δεν θα ανακοπεί άμεσα.
Τι ακολουθεί / Ανάλυση
Επόμενο βήμα είναι η υπογραφή του MoU και η εφαρμογή των πρώτων μέτρων μέσα στις επόμενες εβδομάδες. Αν το Ιράν αποδεχθεί τις δεσμεύσεις και οι ΗΠΑ χορηγήσουν τις προβλεπόμενες εξαιρέσεις, τα Στενά μπορούν να ανοίξουν άμεσα. Πάντως, η πλήρης λύση απαιτεί διαπραγματεύσεις για το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν και έλεγχο του αποθέματος ουρανίου. Η διπλωματία δείχνει σταθερότητα και πρακτικό προσανατολισμό. Η αποκλιμάκωση θα μειώσει την αβεβαιότητα στις αγορές και θα προσφέρει ανακούφιση στην εφοδιαστική αλυσίδα πετρελαίου, εφόσον εφαρμοστούν τα συμφωνημένα μέτρα.
