Το Ιράν ανακοίνωσε ότι δεν έχει συμφωνήσει σε δεύτερο γύρο συνομιλιών με τις ΗΠΑ στην Τεχεράνη αυτή την εβδομάδα. Η δήλωση έγινε στις 18 Απριλίου και περιλαμβάνει αυστηρούς όρους για την επανέναρξη του διαλόγου.
Τι ακριβώς συνέβη
Το ιρανικό πρακτορείο Tasnim μετέδωσε ότι η Τεχεράνη δεν αποδέχεται ακόμη νέο γύρο συνομιλιών με την Ουάσινγκτον. Ο αναπληρωτής υπουργός Εξωτερικών Σαΐντ Χατιμπζαντέχ τόνισε πως δεν μπορεί να οριστεί ημερομηνία χωρίς κοινό πλαίσιο. Η ιρανική πλευρά χαρακτήρισε «υπερβολικές» τις απαιτήσεις που έθεσαν οι ΗΠΑ σε πρόσφατες ανταλλαγές μηνυμάτων.
Σύμφωνα με ανακοίνωση, το Ιράν μεσολάβησε μέσω Πακιστάν για να μεταφέρει τις θέσεις του στην Ουάσινγκτον. Η Τεχεράνη ζητά αποσαφήνιση των όρων και διασφάλιση δικαιωμάτων βάσει διεθνούς δικαίου προτού συνεχίσει. Επιπλέον, το Ιράν προειδοποίησε για κλείσιμο των Στενών του Ορμούζ, επικαλούμενο αποκλεισμούς ιρανικών λιμένων από αμερικανικές δυνάμεις.
Αντιδράσεις και διεθνές πλαίσιο
Η ανακοίνωση προκάλεσε ανησυχία σε διπλωματικούς κύκλους για τον κίνδυνο κλιμάκωσης στη Μέση Ανατολή. Η αδυναμία συμφωνίας σε κοινό πλαίσιο περιπλέκει τις διαπραγματεύσεις που διεξάγονται μέσω τρίτων χωρών. Η ελληνική κυβέρνηση παρακολουθεί την εξέλιξη με έμφαση στη σταθερότητα και την ασφάλεια στην περιοχή.
Αμερικανικές πηγές επιμένουν σε αυστηρούς ελέγχους και όρους ασφαλείας. Η ιρανική στάση όμως δείχνει ότι η Τεχεράνη θα αντισταθεί σε όρους που θεωρεί καταπιεστικούς. Εκτιμάται ότι οι επόμενες κινήσεις θα εξαρτηθούν από διπλωματικές επαφές σε τρίτες πρωτεύουσες και από προσέγγισεις που θα διασφαλίζουν πρακτικά δικαιώματα για το Ιράν.
Τι ακολουθεί — ανάλυση
Χωρίς κοινό πλαίσιο δεν υπάρχει ημερομηνία για νέα συνάντηση. Αυτό σημαίνει ότι οι ενδιάμεσες διπλωματικές προσπάθειες θα ενταθούν. Η επιλογή μεσολαβητών, όπως το Πακιστάν, αποκτά κεντρικό ρόλο τις επόμενες εβδομάδες.
Εάν οι ΗΠΑ επαναδιατυπώσουν αιτήματα με πιο ρεαλιστικό πλαίσιο, ίσως δοθεί δρόμος για επανέναρξη. Αν όχι, ο κίνδυνος στρατιωτικής έντασης στην περιοχή παραμένει. Η διεθνής κοινότητα επιδιώκει να διατηρήσει κανάλια επικοινωνίας για να αποφευχθεί η όξυνση.
Συμπέρασμα: Η Τεχεράνη κρατάει σκληρή γραμμή μέχρι την απόκτηση σαφούς και αμοιβαίου πλαισίου. Η επόμενη φάση θα κριθεί από βήματα διπλωματίας και την προσέγγιση των αμερικανικών απαιτήσεων.
